اولین پراید برقی ایران متولد شد

سپهر زنگنه | چهارشنبه، ۱۲ شهریور ۱۳۹۳ | 29 نظر

پراید با آلودگی صفر

ملاقات با نمونه دانشجویی پراید برقی

پویا بهرامی

عکس : شهرزاد خیاط باشی

کاربردی ترین نمود خلاقیت شاید استفاده حداکثری از امکانات موجود باشد و چنین خلاقیتی زمانی مفید خواهد بود که بتوان به راهکاری برای رفع مشکلات پیچیده جامعه به ساده ترین شکل ممکن دست یافت. آلودگی هوا به عقیده بسیاری از جمله همین مشکلات پیچیده و لاینجل است، اما چند تن از دانشجویان دانشگاه آزاد کرج با ساخت نمونه اولیه پراید برقی با کمترین هزینه نشان داده اند که اگر همت و اراده ای وجود داشته باشد آسمان آبی چندان هم دور از دسترس نیست.

هدف پروژه

یکی از بزرگترین تفاوت های خودروهای برقی و بنزینی این است که بنزین سوز ها حتی در حالت پیمایش صفر (کارکرد درجا) نیز با توجه به مصرف سوخت هوا را آلوده می سازند، اما خودروهای برقی به لطف موتورهایی که به سرعت خاموش و روشن می شوند در حالت پیمایش صفر به هیچ انرژی ای نیاز نداشته و بنابراین آلودگی نیز بر جای نمی گذارند.با چنین توضیحی پر واضح است که در مسیر های پر ترافیک مزیت موتورهای برقی حتی نسبت به پاک ترین پیشرانه های بنزینی غیر قابل انکار است، چرا که در یک سو با مصرف انرژی صفر مطلق (خودروهای برقی) سر و کار داریم و از سوی دیگر با هدر رفت سوخت پیشرانه های درون سوز روبر می شویم.بنابراین چنین خودروهایی به خصوص در مسیرهای پر ترافیک و شهر های امروزی می توانند،ضمن توجیح اقتصادی تاثیر فراوان بر سلامتی شهروندان و حفظ محیط زیست داشته باشند.با این حال خودروهای برقی بسیار گران قیمت هستند و حتی در کشورهای پیشرفته نیز تولید انبوه آن ها به صورت فراگیر انجام نمی شود.اما آیا راه حل میانبری برای کاهش هزینه های ساخت و استفاده از خودروهای برقی وجود دارد؟ پاسخ ساده و هوشمندانه دانشجویان کرجی،توسعه نمونه های برقی بر اساس پلت فرم خودروهای تولید انبوه و ارزان قیمت بنزین سوز است.راه حلی که به معنای ساخت نمونه برقی اتومبیل پراید، به عنوان یکی از پر تیراژ ترین و ارزان قیمت ترین خودروهای دنیاست و با چنین هدفی پروژه تجهیز پراید به موتور برقی که می تواند توجیح اقتصادی تولید انبوه داشته باشد،در حدود دو سال قبل استارت خورد.

نکات فنی پروژه

از آنجا که در راستای کاهش هزینه ها حداقل تغییرات نسبت به نمونه تولید انبوه پراید مد نظر تیم طراحی بوده است.تنها جایگزینی موتور برقی با پیشرانه بنزینی در دستور کار این تیم دانشجویی قرار گرفته است و مجموعه گیربکس،پلوس ها و حتی دیسک و صفحه کلاچ با نمونه های عادی پراید کاملا یکسان هستند.بکارگیری گیربکس برای موتور برقی این مزیت را به همراه داشته است که در عوض موتوری پر قدرت که انرژی الکتریکی زیادی می طلبد، از یک موتور نسبتا کم قدرت اما کم مصرف برقی استفاده شده است.این موتور 40 کیلو واتی از نظر توان عددی از پیشرانه استاندارد پراید ضعیف تر است،اما در عوض می تواند توان و گشتاور خود را از لحظه استارت در اختیار راننده قرار دهد و همچنین به لطف وزن کمتر،از نظر شتاب و دینامیک حرکتی در حد و اندازه پراید های بنزینی ظاهر شود.یکی از نکات مهم در خصوص این پروژه، استفاده از موتور BLDC است که از عمر بیشتری در مقایسه با موتور های برقی متداول بهره مند است و به رسیدگی کمتری نیز نیاز دارد،چرا که در موتور های BLDC بر خلاف موتور های معمول برقی از جاروبک های زغالی استفاده نمی شود و بدین ترتیب هزینه های جانبی برای تعویض این قطعات مصرفی نیز از میان می رود.جالب تر آنکه این موتور برقی در ترمزگیری به ژنراتور تبدیل شده و با تولید الکتریسیته در صرفه جویی بیشتر و باز تولید انرژی مصرفی خودرو نقش پر رنگی ایفا می کند.با چنین تکنیکی با رعایت اصول رانندگی اقتصادی (پرهیز از شتاب گیری و ترمز گیری ناگهانی) می توان به حداکثر بهره وری در مصرف انرژی و بیشترین بازیابی انرژی دست یافت.تکنولوژی بازیابی انرژی جنبشی به خصوص در ترافیک شهری نیز بسیار کاربرد دارد و مناسب استفاده برای حمل و نقل عمومی از این پراید برقی به عنوان تاکسی است.

نه تنها موتور برقی بلکه درایور کلی مدار این سیستم نیز توسط آب خنک کاری می شود، اما از آنجا که واتر پمپ متداول پراید همچون سایر خودروها در مجموعه موتور احتراق داخلی قرار دارد، یک واترپمپ برقی برای به چرخش در آوردن آب نصب شده است و مجموعه رادیاتور و فن برقی نیز با نمونه های بنزینی پراید یکسان است.اتفاق مشابهی در خصوص بوستر ترمز رخ داده و در نمونه برقی خلاء لازم برای کارکرد بوستر به جای تامین از مکش پیشرانه، توسط یک پمپ خلاء برقی ایجاد می شود.از این رو کارایی قدرتمند ترمز در گرو کارکرد صحیح این پمپ خلاء است که کمی جای نگرانی دارد.

چهارده باتری اصطلاحا خشک سربی اسیدی 12 ولتی (مجموعا 168 ولت) که در فضای صندوق عقب نصب شده اند،وظیفه تامین انرژی الکتریکی لازم برای موتور برقی 40 کیلو واتی (53.4 اسب بخار) را بر عهده دارند.برای تکمیل پروسه شارژ این باتری ها به حدود 2 ساعت زمان نیاز است،اما باید گفت که جایگزینی چنین باتری هایی با نمونه های پیشرفته و گران قیمت لیتیوم یون می تواند با بهبود عملکرد و کاهش زمان شارژ فوری همراه باشد.جالب است بدانید که هزینه شارژ کامل این باتری ها با استفاده از برق خانگی کمتر از 2000 تومان برآورد می شود که برای پیمایش مسافتی بین 80 تا 100 کیلومتر کافی است.در مقابل هزینه سوخت بنزین برای پیمایش 100 کیلومتر در ترافیک شهری (با فرض مصرف 10 لیتر سوخت در سیکل درون شهری و با توجه به قیمت بنزین لیتری هزار تومان) به حدود 10 هزار تومان می رسد.بنابراین از این نظر هزینه تامین انرژی پراید برقی در حدود یک پنجم نمونه بنزینی برآورد می شود.

صرفه جویی بزرگتر می تواند هزینه نگهداری کمتر پراید های برقی باشد.موتور برقی نسبت به پیشرانه احتراق داخلی قطعات متحرک کمتری دارد و از این رو کمتر در معرض آسیب دیدگی و از بین رفتن قطعات مصرفی قرار دارد.از سوی دیگر وزن قرار گرفته بر روی جلو بندی خودرو نیز کاهش یافته و همین نکته به کاهش مخارج مربوط به تعمیرات جلوبندی یاری می رساند.

رانندگی با تنها پراید برقی دنیا

وقتی متوجه می شویم که به دلیل محدودیت بودجه، کل پروسه مونتاژ بدنه این پراید توسط تیم دانشجویی صورت گرفته،ارزش این پروژه برایمان روشنتر می شود.جای تعجب ندارد که کیفیت مونتاژ به هیچ عنوان از خط تولید پراید در شرکت سایپا ضعیف تر نیست و حتی در برخی نقاط بهتر هم به نظر می رسد.بدنه در ظاهر با نمونه های بنزینی تفاوتی ندارد و تنها از حذف شدن خروجی اگزوز می توان به برقی بودن خودرو پی برد.در فضای درونی کابین برای روشن کردن خودرو نیاز به وارد کردن یک PASSWORD مخصوص خواهید داشت،سیستمی حفاظتی که توسط دانشجویان الکترونیک توسعه یافته است.پشت آمپر هم کاملا با نمونه های بنزینی متفاوت است و به صورت دیجیتالی ساخته شده و به شکل دقیق تری می تواند شرایط فنی خودرو را نشان دهد.پس از وارد کردن PASSWORD،تنها لازم است یک دکمه را بفشارید تا موتور برقی روشن شود،البته نباید انتظار شنیدن غرش پیشرانه را داشته باشید.موتور برقی آنقدر ساکت است که تفاوت قائل شدن بین روشن و خاموش بودن آن واقعا سخت به نظر می رسد،در عوض، صدای سایر اجزای فنی خودرو به خوبی شنیده می شود.برای مثال می توان به صدای مجموعه کلاچ و درایور برقی اشاره کرد.موتور برقی تا 6000 RPM دور می خورد اما با گشتاور خطی ای که دارد از همان لحظه اول حرکت، توان قابل توجهی را برای شتاب گیری در اختیار راننده می گذارد و کمتر از پیشرانه بنزینی در اثر وزن سرنشینان دچار کمبود توان می شود.با توجه به تغییرات اعمال شده در وزن، دینامیک حرکت خودرو به شکل ملموسی متفاوت با نمونه بنزینی احساس می شود.استفاده از کمک فنرهای سفت تر پراید های دوگانه سوز در محور عقب برای مقابله با وزن قابل توجه مجموعه باتری ها الزامی بوده است، از سوی دیگر از وزن اعمال شده بر روی محور جلو کاسته شده است و به همین دلیل واکنش سیستم تعلیق در هنگام گذر از روی سرعت گیر و دست انداز سخت تر احساس می شود.به هرحال این یک پروژه دانشجویی است و در صورت تولید انبوه لازم است که بر روی کیفیت رانندگی بیشتر کار شود.

جالب است بدانید که رانندگی شهری با الگوبرداری از خودروهای مورد استفاده در خطوط تاکسی رانی، توسط این تیم دانشجویی شبیه سازی شده و این پراید توانسته در یک شیفت کاری (صبح تا ظهر) مسافتی نزدیک به 100 کیلومتر را با موفقیت طی کند،شارژ باتری ها در وقت نهار (حدود 2 ساعت) صورت پذیرفته و پراید پاک و کم مصرف برای شیفت دوم کاری آماده شده است.

در پایان امیدواریم که خودروسازان داخلی با مطالعه این پروژه بیشتر به ساخت خودروهای برقی بیاندیشند.باید گفت که طبق تحقیقات انجام شده توسط این تیم دانشجویی،امکان ساخت داخل مجموعه موتور برقی و باتری های لیتیوم یون وجود دارد و حتی بر روی کاغذ می توان نمونه برقی با قیمت نه چندان بیشتر از نمونه های بنزینی و دوگانه سوز راهی بازار فروش کرد.

با تشکر فراوان از مهندس مهدی ترابی،مهندس علی هاشمیان، مهندس امیر گلی، مهندس محسن مقدم و مهندس حمید کریم که با همراهی مهندس رهنما این پروژه جالب را به سرانجام مقصود رسانده اند و فراتر از سطح عمومی دانشگاه ها و صنعت خودروسازی کشورمان قدم برداشته اند.

این مقاله با همکاری ماهنامه صفر تا صد تهیه شده است

ماهنامه صفر تا صد شهریور ماه

از سراسر وب
پیشنهاد از

29 دیدگاه

  1. س | آذر 26, 1396 | لینک نظر

    اقای جمشید ارین چند سال پیش ماشین برقی تولید کرده که حدود 300 کیلومتر را با یک بار شارز طی می کنه تا 200 کیلومتر هم سرعت می گیره برید گوگل جستجو کنید ویدئو هم موجوده

  2. مریم تاجیک | آبان 10, 1396 | لینک نظر

    عالیه و جای تبریک بسیار داره به این عزیزان آیا امکان همکاری با شما وجود داره؟

  3. مریم تاجیک | آبان 10, 1396 | لینک نظر

    عالیه واقعا جای تبریک بسیار داره
    آیا تا بحال اقدامی برای تولید این اتومبیل صورت گرفته یا نه؟

  4. Sayd | آبان 1, 1396 | لینک نظر

    واقعا بايد تبريك گفت به همچين دانشجوهايى
    كه به جايه پاس كردن واحد و وقتكشى تو كافو شاپ
    به همچين پروژه به پايان رسوندن با كمترين تغير رو پلتفرم پرايد
    سادهترين راه پيش گرفتن
    نمونش كمپرسور به جايه فشار خلاء منيفولد
    حنا بوستر سر جاشه
    تنها ايرادى كه مىشه گرفت شعاع كم حركت
    👏

  5. محمد | مهر 28, 1396 | لینک نظر

    باسلام وخسته نباشید می خواستم بگم من ودوستم یک راه بدون نیاز به باطری دارم که هزینه ها ومکان خیلی کمتری میگیری خوشحال میشیم با شما دوستان عزیز همکاری کنیم

    • در پاسخ به: محمد

      احسان | آبان 15, 1396 | لینک نظر

      سلام خسته نباشيد شركت ما اماده همكاري با شما است

  6. مهمان | مهر 16, 1396 | لینک نظر

    به نظرم کارشون قابل ستایشه من یکی که اگه پولی دستم بیاد یدونه ازینا میسازم .
    فقط بزرگترین سوالی که برام به وجود اومده قیمت این موتوره و ایکنه از کجا اون رو خریدن؟

    موتور نیم کیلوواتی بالای پونصد تومنه با یه حساب سر انگشتی میشه حدس زد تقریبا پولش ۴۰ میلیون میشه
    باتری ها هم در حال حاضر متوسط قیمت کلش ۳.۵ میلیون تومنه
    بقیه متعلقات زیاد گرون نیست البته بخش سختش به نظرم کنترل دور موتور و شارژ سریع باتری هاست که این دو هم هزینه اش نمیدونم چقدر میشه؟
    موتور های جایگزینش چیه از چه موتور هایی میشه براش استفاده کرد و کجاها دارن که ارزون تر هم دربیاد.

    کلا خودرو برقی از لحاظ استهلاک و هزینه نگهداری و هزینه سوخت خیلی به صرفه تر از نوع بنزینی هستن ولی ایراداتی همچون منتظر موندن برای شارژ خراب شدن باتری ها مسافت کم طی شده دارن ولی باز هم به نظرم برای مصارف داخل شهری خیلی خیلی مناسبند.

  7. علی | مهر 11, 1396 | لینک نظر

    سلام خسته نباشید چطور می توانم با این گروه همکاری کنم

  8. علی | شهریور 9, 1396 | لینک نظر

    فقط میتونم بگم دستی دستی خودمونو تو دود داریم میکشیم یکی هم که پیدا میشه یه حرکت میزنه اینشکلی چنان خفش میکنن که دیگه اصلا از این کارا نکنه ،ای دونه درشتا اره با تو هستم تو که همش به فکر جیبتی یه حرکت بزنید کل ماشین بنزینیارو جم کنید و همرو برقی کنید چون همه دارن خفه میشن ولی نمیدونن به کی و از کجا باید اقدام کنن و بگن که هواکثیف بعد اینکه انقدرهم ماشین تولید نکنید چه خبره اخه تو یه خانواده 5نفره ده تا ماشین لازم نیست هرادمی یه ماشین انداخته زیر پاش از صبح تا شب تو این خیابونا اونم تک سرنشین خدایا خودت به داد این ملت برس

  9. کاوه | خرداد 16, 1396 | لینک نظر

    چقدر خوبه انسان قبل از اینکه خرفی بزنه کمی فکر کنه.
    دوستانی که ایراد میگیرن و به مسخره میگیرن این مطلب رو اول ببینن نصف تخصص همین دانشجوهای دست خالی و امکانات محدود رو دارن یا حتی برای تعویض واشر شیر اب خونه میرن لوله کش میارن؟
    چون رو پراید نصب شده این موتور پس مسخره ست.. حداقل متن بالا رو درست بخونین.. نوشته چند دانشجو…
    دانشجوی جیب خالی با کمترین امکانات و کمک!! خب میخواستی رو بوگاتی بزاره این موتور رو؟
    یعنی این موتور رو اتاق دیگری نصب نخواد شد؟ بابا همه میدونیم موتور های برقی پیشرفته خیلی وقته تو کمپانی ها ساخته شده.. اما کدومش از دست مافیای خودرو سازی ایران تونسته رد بشه و وارد ایران بشه؟ این یه نمونه اولیه ازمایشیه که میخوان بهینه سازی کنن.. حالا چند نفر هم که میخوان تو ضمینه صنعتی پیشرفتی بکنن شما خوشت نمیاد.. اما اگه همین افراد بیان تو گروه تلگرام برا هم جوک و عکس بفرستین میشن اعجوبه..

  10. کریمی | اردیبهشت 24, 1396 | لینک نظر

    با سلام
    لطفا شماره تلفن مهندسین این طرح را برایم ارسال کنید.

  11. افشین | اسفند 30, 1395 | لینک نظر

    با سلام لطفا شماره تلفن این مهندسین رو ب من بدید چندتا سوال در این مورد داشتم ممنون

  12. هاشم | بهمن 15, 1395 | لینک نظر

    سلام افرین به این تلاش و فکر. لطفا شماره تماس با مهندسینی که پراید برقی رو طراحی کردن رو بگین، سوال داشتم

  13. با سلام
    میخواستم شماره تلفن آقای بهرامی را در اختیار بنده قرار دهید
    در صورتی که پراید ایشون فروشی هست حاضر به خرید آن می باشم

  14. همراه | آبان 5, 1395 | لینک نظر

    فقط جهت تصحیح اطلاعات باطری و بدنه
    1 مدت زمان استاندارد شارژ اینجور باطری ها حداقل برای سالم ماندن باطری 8 ساعت میباشد.
    2- شرایط کاری ماشینهای برقی برای دشتها و کنارهای ساحل بدون شیب مناسب میباشد.
    3- انتظار داشتن بخاری و کولر نباید داشت نسبت به ماشین های سوخت فسیلی.
    4- به دلیل عادت رانندگی با صدا و گوش توسط انسان یک تولید کننده صدا عمدی موتور اجباری میباشد.
    5- تعادل و وزن نهایی خودرو از پایه دچار مشکل شده و گاها خطرات غیر قابل پیشبینی خواهد داشت.

    و در آخر ای کاش ما ایرانیان به جای ساخت ماشین برقی و غیره فقط به ذخیره سازهای انرژی فکر و سرمایه گذاری کنیم. چون توسط کشورهای صنعت پیشه پرونده اینگونه پروژه ها روبه پایان است.

  15. S326 | مرداد 24, 1395 | لینک نظر

    بعدش هم اگه بخوان پراید برقی تولید کنن این کار خنده داریه.دیگه این کارا خاله زنک بازیه.خر همون خره و پالونش عوض شده.

    • در پاسخ به: S326

      سید | بهمن 6, 1395 | لینک نظر

      سلام دوستان میشه برق این خودرو رو بدون باطری هم تامین کرد.
      هم هزینه باطریها کم میشه و هم نیاز به شارژ کردن نداره.
      اگه خواستیت من خدمتتون هستم

      • در پاسخ به: سید

        افشین | اسفند 30, 1395 | لینک نظر

        سلام دوست عزیز من به همچین برقی برای ی خودروی الکتریکی نیاز دارم لطفا ب من در تلگرام پیام دهید
        اینم ایدیمهMAKING10@

      • در پاسخ به: سید

        ۱۲۳ | آبان 29, 1396 | لینک نظر

        سلام.
        اماده همکاری هستم

  16. S326 | مرداد 24, 1395 | لینک نظر

    این پراید چیه که اینقدر سنگش رو به سینه میزنید؟بعدش تو اون صندوق عقب فضای بار رو بستن.یا اگرم باری روی باتری‌ ماتری هاش بذاریم میترکه.جمع کنید این بساطو بره رد کارش.بعدش هم اگه سایپا بخواد اینو تولید کنه کی میخره؟پراید برقی دیگه چه صیغه ایه؟در ضمن خیلی از ماشینای برقی تو دنیا مثل بی ام و i3،شورولت بولت و تسلا مدل S خیلی با این فرغون های برقی فرق می کنن.پراید اصلا مفتشم نمی ارزه.سیستم برق پر اشکال و هزار جور کوفت و زهرمار دیگه.

  17. امیر | مرداد 5, 1395 | لینک نظر

    خودرو برقی چیزیه که بازار ما حتی در کوتاه مدت هم به اون نیاز خواهد داشت. خیلی خوب و جالبه که دانشجو ها به این مساله دقت کردند. شاید بتونن روش های تولید برق مثل باتری خورشیدی روی سقف خودرو و … رو هم به نمونه های بعدی اضافه کنند تا چند درصدی به کارای اضافه بشه … 🙂

  18. پیلی | خرداد 27, 1395 | لینک نظر

    فیلم بزارن سازندهاش ، اگه واقعیت داشته باشه و کار کنه ، قیمت بزارن ، شاید صرف کنه .

  19. محمد | اسفند 11, 1394 | لینک نظر

    با سلام حضور خلاقان و مبتكران ايراني نظر بر اين كه بنده دارم روي موضوعي كار ميكنم كه نيازي براي وقت تلف كردن برايشارژ كردن ماشين برقي رو از بين ببرم .از تيمهاي فعال تقاضاي كمك گروهي رو دارم

  20. علی | شهریور 23, 1394 | لینک نظر

    این بدنه فقط یه نمونه می باشد شما از دانشجوهای هیچ کجای دنیا نمی توانید انتظار ساخت و تولید یک شاسی و بدنه را داشته باشید.اگر متن خبر را دقیق مطالعه می کردید متوجه می شدید که تیم با کمبود بوجه مواجه بوده و دلیل اصلی استفاده از شاسی پراید پایین آوردن هزینه تیم بوده.دانشجویان نمی توانند انفجاری در خودرو سازی ایران بوجود بیاورند.کسی هم نگفته چیزی اختراع شده!!!!!! متن خبر گفته ساخته شده.ساختن با اختراع فرق داره دوستان.

  21. بهنام | خرداد 3, 1394 | لینک نظر

    سلام.دوستان کسی چیزی رو قبل از ما اختراع نکرده.اول ما ایرانی ها اختراع میکنیم و بعد دیگران.چرا دانشمندای مبتکر ایرانی رو زیر سوال میبرید خب.همه ی دنیا طرحهای مارو میدزدند …با این تفاوت که دست کم 50سال قبل از اینکه ما اختراع کنیم اختراعمون رو میدزدند.و در آخر …مرگ حقه ؛پراید فقط یه وسیلس واسه کمک به عزراییل

  22. مهدی | شهریور 19, 1393 | لینک نظر

    اگه همینتوری پیش بره باید منتظره پراید بوینگ 747 هم باشیم

  23. محمد | شهریور 16, 1393 | لینک نظر

    بسیار قابل تقدیر و ستایش است ولی تکنولوژی که قبلا اختراع شده را نباید دوباره اختراع کرد باید اون رو بهبود بخشید. این یک اصل تو دنیاست مثلا دیگه کسی برق رو اختراع نمیکنه فقط راه تولید و انتقال و مصرف رو بهبود میبخشن نه اینکه دوباره برق رو خودمون بیایم اختراع کنیم.در دنیا الان ماشین برقی تا سرعت 300 کیلومتر وشتاب بسیار کم داره ساخته میشه.

    • در پاسخ به: محمد

      محمد | آبان 19, 1395 | لینک نظر

      نابغه.کسی برق رو اختراع نکرد!
      برق رو کشف کردن!
      اون لامد بود اختراع کرد.
      یکم برو مطالعه کن و بعد بیا از بقیه ایراد بگیر.
      ممنون

  24. سعید | شهریور 13, 1393 | لینک نظر

    واقعا خسته نباشد و خدا قوت دارن… دمشون گرم